Άρθρο του Γιάννη Μανιάτη
Υφυπουργού Περιβάλλοντος, Ενέργειας και Κλιματικής Αλλαγής
Για το Παρατηρητήριο Ευρωπαϊκής Ενεργειακής Πολιτικής του ΕΚΕΜ

Ένα νέο αναπτυξιακό μοντέλο, προσανατολισμένο στην παραγωγικότητα, την ποιότητα, την αειφορία και την αποδοτική αξιοποίηση του εθνικού μας πλούτου, είναι το  κρισιμότερο διακύβευμα για την Ελλάδα του 21ου αιώνα.

Το μεγάλο ζητούμενο είναι να ξαναβρούμε την εθνική μας αυτοπεποίθηση, να πιστέψουμε στις δυνάμεις μας  και να δώσουμε στις νέες γενιές τη δυνατότητα να κάνουν τα όνειρά τους πραγματικότητα. 

Το ζητούμενο αυτό για να καταστεί πραγματικότητα απαιτεί βαθιές τομές,  γενναίες αλλαγές  και τολμηρά βήματα. Ειδικά σε τομείς όπου έχουμε συγκριτικά πλεονεκτήματα και τα έχουμε αφήσει επί δεκαετίες στα αζήτητα.  Η Ενέργεια και ο ορυκτός πλούτος δημιουργούν τις ευκαιρίες που  μπορούν  να προσδώσουν  δυναμική στην οικονομία, θετικά πολλαπλασιαστικά οφέλη στην κοινωνία και αίσθημα εθνικής αυτοπεποίθηση στους πολίτες.

Στο ΥΠΕΚΑ, προσπαθήσαμε να αναδείξουμε την ενέργεια και τους ορυκτούς πόρους σε βασικούς πυλώνες για τη δημιουργία νέου εθνικού πλούτου και κοινωνικής ευημερίας, μέσω της αξιοποίησης τους με τρόπο αποτελεσματικό, βιώσιμο, περιβαλλοντικά ευαίσθητο και κοινωνικά δίκαιο.

Ιδιαίτερα οι Υδρογονάνθρακες κάθε χώρας, δεν αποτελούν μόνο κορυφαίο στοιχείο ορυκτού πλούτου, αλλά σχετίζονται άμεσα και με τα αντίστοιχα Εθνικά Κυριαρχικά Δικαιώματα. Ταυτόχρονα, συνιστούν κομβική πηγή εθνικής αναπτυξιακής κι επενδυτικής ανάταξης. Για την Ελλάδα, σηματοδοτούν ουσιαστικά τη μεγαλύτερη πηγή εθνικής προοπτικής των επόμενων δεκαετιών.

Με την κατάθεση των προσφορών από ενδιαφερόμενες εταιρίες για τη διενέργεια σεισμικών ερευνών σε Ιόνιο και νότια της Κρήτης, σύμφωνα με την Διεθνή Πρόσκληση που απευθύναμε τον περασμένο Νοέμβριο, είμαστε πλέον πεπεισμένοι ότι αυτή η εθνική προσπάθεια θα έχει εξαιρετικά θετικά αποτελέσματα.  Υπολογίζουμε  στα μέσα του καλοκαιριού ή στις αρχές φθινοπώρου, η Ελλάδα για πρώτη φορά να ξέρει με ακρίβεια και αξιοπιστία, πόσους υδρογονάνθρακες έχει και που, σε αυτή την έκταση των περίπου 220 χιλιάδων τετραγωνικών χιλιομέτρων. Το Ιόνιο είναι αποδεδειγμένα μια καλή περιοχή, ενώ και η Νότια Κρήτη δημιουργεί σοβαρές προσδοκίες. Αμέσως μετά, με την παράδοση των πορισμάτων από τον ανάδοχο, έχουμε δεσμευτεί διεθνώς ότι στο ταχύτερο δυνατόν χρονικό διάστημα θα προκηρύξουμε κανονικό γύρο παραχωρήσεων για άδειες έρευνας και εκμετάλλευσης, με 10 ή και 15 οικόπεδα (blogs).

Επόμενη φάση -ορόσημο συνιστά η κατάληξη του διεθνούς ανοικτού διαγωνισμού που προκηρύξαμε για έρευνα και εκμετάλλευση υδρογονανθράκων στον Πατραϊκό Κόλπο, το Κατάκολο και τα Ιωάννινα με τη μέθοδο «open door». Τον προσεχή Ιούλιο, περιμένουμε και σε αυτή τη διαγωνιστική διαδικασία,  την  προσέλκυση σοβαρών εταιριών της διεθνούς πετρελαϊκής αγοράς, ώστε να αξιοποιηθούν όλες οι πλουτοπαραγωγικές πηγές της χώρας. Με βάση τα αποτελέσματα των σεισμικών ερευνών που έχουν γίνει μέχρι σήμερα σε αυτές τις τρεις περιοχές της Δυτικής Ελλάδας, τα εκτιμώμενα αποθέματα είναι της τάξης των 250 εκατ. βαρελιών, δηλαδή κάτι παραπάνω από δυόμιση φορές το κοίτασμα του Πρίνου που όλα αυτά τα χρόνια έδωσε γύρω στα 120 εκατ. βαρέλια. Σε βάθος 20ετίας, αναμένουμε να υπάρξουν καθαρά έσοδα στο Ελληνικό Δημόσιο από 10 έως ίσως και 15 δις δολάρια.

Αξίζει δε να τονιστεί πως η Ελλάδα δαπανά ετησίως για εισαγωγές κάθε είδους πετρελαιοειδών γύρω στα 10, έως 12 δις Ευρώ. Η υλοποίηση του σεναρίου για κάλυψη ποσοστού 20 – 30% των ενεργειακών αναγκών της χώρας για τα επόμενα 30 χρόνια από αξιοποίηση εγχώριων πηγών, είναι απολύτως ρεαλιστική και προκύπτει χωρίς να συνυπολογιστούν τα νέα θετικότερα δεδομένα που είμαστε σίγουροι πως θα υπάρξουν από τις σεισμικές έρευνες.

Για να φτάσουμε όμως εδώ χρειάστηκε να ανατρέψουμε την απόλυτη απραξία 15 ετών. Από την πρώτη στιγμή επιλέξαμε να προχωρήσουμε γρήγορα, αποφασιστικά και με απόλυτη διαφάνεια. Καταδείξαμε πως η  διαφορά μεταξύ αδύνατου και δυνατού βρίσκεται στην αποφασιστικότητα της πολιτικής. Επιλέξαμε την ταυτόχρονη προώθηση όλων των απαιτούμενων δράσεων ώστε να δημιουργήσουμε την κρίσιμη μάζα αποτελεσμάτων που αλλάζει τα δεδομένα.

• Υλοποιούμε τον Φορέα, με την επωνυμία «Ελληνική Διαχειριστική Εταιρία Υδρογονανθράκων Α.Ε (Ε.Δ.Ε.Υ Α.Ε), που είχαμε ανάγκη ως εργαλείο άσκησης πολιτικής. Θα διαχειριστεί τα αποκλειστικά δικαιώματα του Δημοσίου στην αναζήτηση, έρευνα και εκμετάλλευση πετρελαίου και φυσικού αερίου ανά την Επικράτεια.
• Συγκροτήσαμε από τον περασμένο Οκτώβριο το Ανοικτό Forum Υδρογονανθράκων, που συνεδριάζει σε τακτά χρονικά διαστήματα με τη συμμετοχή των αρμοδίων υπηρεσιών του ΥΠΕΚΑ, των 5 αρμόδιων Σχολών ΑΕΙ, του Τεχνικού Επιμελητηρίου, του ΙΓΜΕ, θεσμικών φορέων και άλλων επιστημόνων της χώρας.
• Επιλέξαμε ως τεχνικό σύμβουλο το Γαλλικό Ινστιτούτο Πετρελαίου BEICIP - FRANLAB, που υπήρξε σύμβουλος και της Κυπριακής Κυβέρνησης.
• Αξιοποιούμε την εμπειρία της Κύπρου, που έκανε σεισμικές έρευνες το 2006, υπέγραψε το συμβόλαιο με τη Noble Energy το 2008 και έβαλε γεωτρύπανα το 2011.

Αξίζει να σημειωθεί πως οι τελευταίες ανακαλύψεις υδρογονανθράκων στην νοτιοανατολική Μεσόγειο, η αλλαγή του γεωπολιτικού χάρτη που συντελείται στον τομέα της ενέργειας,  δίνουν τη δυνατότητα όχι πια σε κάθε κράτος χωριστά, αλλά σε όλη την Ευρωπαϊκή Ένωση να δει με νέα οπτική αυτή την τεράστια ευκαιρία που παρουσιάζεται μπροστά της.

Τα αποδεδειγμένα κοιτάσματα σε Κύπρο και Ισραήλ σε φυσικό αέριο, αλλά και τα αναμενόμενα κοιτάσματα της Ελλάδας, ουσιαστικά αποτελούν για τα τελευταία 20 χρόνια τη μοναδική νέα πηγή ενεργειακών πόρων της Ευρώπης. Υλοποιούν τους βασικούς ενεργειακούς πυλώνες της Ε.Ε, για διαφοροποίηση των πηγών και οδεύσεων τροφοδοσίας με Υ/Α.

Οι πρωτοβουλίες, που αναλάβαμε, ξεπερνούν και τα πρόσωπα και τα κόμματα και τις χρονικές συγκυρίες. Πηγαίνουν ουσιαστικά στον πυρήνα του εθνικού συμφέροντος.  Αυτός ο  εθνικός πλούτος ανήκει σε όλους τους Έλληνες και αυτή τη δύσκολη ώρα συνιστά πυλώνα ανάπτυξης, πηγή ελπίδας και αισιοδοξίας.